Kiểm tra bài cũ
Đọc diễn cảm bài thơ " Vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác" của Phan Bội Châu.
Nhận định nào đúng nhất về vẻ đẹp của người anh hùng Phan Bội Châu được thể hiện qua bài thơ:
a. Phong thái ung dung, đường hoàng, lẫm liệt.
b. Khí phách kiên cường, bất khuất trước mọi hoàn cảnh.
c. Luôn giữ vững niềm tin và ý chí chiến đấu sắt son.
d. Cả ba ý trên.
Tiết 61 - Văn bản:
Đập đá ở Côn Lôn
Phan Châu Trinh
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Tác giả:
Phan Châu Trinh ( 1872 - 1926 )
Giỏi biện luận, tài văn chương:
Thấm đẫm tinh thần yêu nước và dân chủ.
* Là nhà yêu nước đầu thế kỷ XX.
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Tác giả:
Bài thơ:
Đập đá ở Côn Lôn
Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
Lừng lẫy làm cho lở núi non.
Xách búa đánh tan năm bảy đống
Ra tay đập bể mấy trăm hòn.
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi
Mưa nắng chi sờn dạ sắt son
Những kẻ vá trời khi lỡ bước
Gian nan chi kể việc con con.
Hoàn cảnh sáng tác: Viết trong thời gian bị đi đày ở Côn Lôn.
( 1908 - 1910 )
Văn tự: Chữ Nôm.
Thể thơ: Thất ngôn bát cú.
( Đường luật )
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Tác giả:
Bài thơ:
Đập đá ở Côn Lôn
Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
Lừng lẫy làm cho lở núi non.
Xách búa đánh tan năm bảy đống
Ra tay đập bể mấy trăm hòn.
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi
Mưa nắng chi sờn dạ sắt son
Những kẻ vá trời khi lỡ bước
Gian nan chi kể việc con con.
3. Đọc, giải nghĩa từ:
Côn Lôn : Côn Đảo
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Đọc hiểu văn bản:
Hai câu đề:
Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
Lừng lẫy làm cho lở núi non.
Làm trai cho đáng nên trai
Phú Xuân đã trải, Đồng Nai cũng từng.
( Ca dao )
Làm trai cho đáng nên trai
Xuống đông, đông tĩnh, lên đoài, đoài yên.
( Ca dao )
Làm trai đứng ở trong trời đất
Phải có danh gì với núi sông.
( Nguyễn Công Trứ )
Làm trai phải lạ ở trên đời
Há để càn khôn tự chuyển dời.
( Phan Bội Châu )
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Đọc hiểu văn bản:
Hai câu đề:
Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
Lừng lẫy làm cho lở núi non.
Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
? Tư thế kiêu hãnh, sánh ngang tầm vũ trụ.
Lừng lẫy...:
Ngạo nghễ, lẫm liệt
- ...lở núi non:
Sức mạnh, khí phách của chí làm trai.
? Từ thế bị động sang thế chủ động.
? Lối nói khoa trương, khẩu khí ngang tàng: tràn đầy niềm tự hào, kiêu hãnh của vẻ đẹp oai linh hùng tráng.
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Đọc hiểu văn bản:
1. Hai câu đề:
2. Hai câu thực:
Xách búa đánh tan năm bảy đống
Ra tay đập bể mấy trăm hòn.
Phép đối :
Hành động
Hình ảnh
Số từ:
Sắp xếp theo trình tự tăng tiến
Hình ảnh thực
Bút pháp khoa trương
? Hình ảnh tượng trưng
? Bản lĩnh kiên cường, nghị lực phi thường.
? Tư thế chủ động, sức mạnh tiến công của người tù yêu nước.
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Đọc hiểu văn bản:
1. Hai câu đề:
2. Hai câu thực:
3. Hai câu luận:
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi
Mưa nắng chi sờn dạ sắt son
Đối lập:
Thời gian cầm tù - Gian truân thử thách.
Vật chất - Tinh thần
Phẩm chất ý chí vượt qua - Thái độ sẵn sàng tiếp nhận
? Phép đối rất chỉnh, lối nói hàm ẩn, đa nghĩa.
?Hai câu thơ vừa như một lời tự thề nguyện, vừa hàm ý thách thức trước hoàn cảnh nghiệt ngã.
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Đọc hiểu văn bản:
1. Hai câu đề:
2. Hai câu thực:
3. Hai câu luận:
4. Hai câu kết:
Những kẻ vá trời khi lỡ bước
Gian nan chi kể việc con con.
Kẻ vá trời - Người tù đập đá
? ?
Nhân vật huyền thoại Người yêu nước
làm sự nghiệp cách mạng
? ?
Vá trời Cứu nước, cứu đời
? ?
Những con người tìm cách
xoay chuyển lịch sử
? Lời tuyên bố hùng hồn: Khẳng định lý tưởng yêu nước lớn lao. Lối nói khoa trương, bút pháp lãng mạn.
Lạc quan tin tưởng mãnh liệt ở sự nghiệp cứu nước.
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Đọc hiểu văn bản:
Tổng kết:
Nội dung:
Hình tượng đẹp, lẫm liệt ngang tàng của người anh hùng cứu nước, dù gặp bước nguy nan vẫn không sờn lòng.
Nghệ thuật:
Bút pháp lãng mạn, giọng điệu hào hùng, phép đối, lối nói hàm ẩn, khoa trương...
Đập đá ở Côn Lôn
Luyện tập
Bài tập 4
Điểm gặp gỡ nhau về nội dung tư tưởng của hai bài thơ :
"Vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác" và
" Đập đá ở Côn Lôn" là gì ?

Thể hiện những cuộc đời đấu tranh đầy thăng trầm và gian khổ.
Thể hiện chí khí chiến đấu bền bỉ, kiên cường, lòng yêu nước thiết tha.
Thể hiện niềm tự tin ở bản thân của các tác giả.
Thể hiện bi kịch của các nhà thơ yêu nước đầu thế kỷ XX.
Tiết 61: Văn bản
Đập đá ở côn lôn
( Phan Châu Trinh )
Tìm hiểu chung:
Đọc hiểu văn bản:
Tổng kết:
Luyện tập:
Hướng dẫn về nhà:
Học thuộc bài thơ.
Tìm hiểu đặc điểm thể thơ của bài thơ.
Viết đoạn văn ngắn: Phát biểu cảm nghĩ của em sau khi học xong bài thơ.
Xin trân trọng cảm ơn !